Τι είναι η Επιληψία;
Η επιληψία είναι μια χρόνια νευρολογική διαταραχή του εγκεφάλου, που χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενα, μη προκληθέντα επεισόδια (κρίσεις), οι οποίες προκαλούνται από ξαφνικές, ανεξέλεγκτες εκφορτίσεις ηλεκτρικής δραστηριότητας σε περιοχές του εγκεφάλου
Για να τεθεί η διάγνωση, συνήθως απαιτούνται τουλάχιστον δύο τέτοιες κρίσεις σε διάστημα μεγαλύτερο των 24 ωρών .
Οι κρίσεις επιληψίας μπορεί να ποικίλλουν πολύ — από απώλεια συνείδησης, σπασμούς και ακούσιες κινήσεις μέχρι διαταραχές αισθήσεων, διάθεσης ή νοητικών λειτουργιών .
Πού οφείλεται η Επιληψία;
1. Άγνωστες (ιδιοπαθείς) αιτίες
Σε περίπου 50% των περιπτώσεων δεν εντοπίζεται συγκεκριμένη αιτία — λέγεται επομένως «ιδιοπαθής» ή «κρυπτογενής» επιληψία .
2. Αναγνωρίσιμες αιτίες
Σε ένα άλλο 50%, η επιληψία σχετίζεται με συγκεκριμένους παράγοντες:
Δομικές βλάβες στον εγκέφαλο: λόγω τραυματισμού, όγκου, εγκεφαλικού επεισοδίου, εγκεφαλικών λοιμώξεων – π.χ. μηνιγγίτιδα ή εγκεφαλίτιδα .
Γενετικές αιτίες: κληρονομικές μεταλλάξεις ή σύνδρομα που επηρεάζουν τη λειτουργία του εγκεφάλου .
Περιγεννητικές αιτίες: όπως υποξία ή τραυματισμός κατά τον τοκετό .
Άλλοι παράγοντες που μπορούν να πυροδοτήσουν μια κρίση είναι:
στρες, διαταραχές ύπνου, πυρετός, κόπωση, ορμονικές αλλαγές, φώτα που αναβοσβήνουν, διατροφικές ανισορροπίες και χρήση ή διακοπή αλκοόλ .
Επιπλοκές: SUDEP (απρόσμενος ξαφνικός θάνατος στην επιληψία)
Μια από τις πιο σοβαρές επιπλοκές της επιληψίας είναι το SUDEP (Sudden Unexpected Death in Epilepsy), δηλαδή ο αιφνίδιος και ανεξήγητος θάνατος χωρίς άλλο εμφανές αίτιο. Στις σοβαρές περιπτώσεις επιληψίας, η πιθανότητα αυτή φτάνει περίπου στο 1% ετησίως, και συχνά αποδίδεται σε καρδιακή ή αναπνευστική δυσλειτουργία .
Όπως εξηγεί καθηγητής Βλαχογιαννόπουλος, πριν αποδώσουμε τη θανατηφόρα κατάληξη σε SUDEP, απαιτείται πρώτα η σταθεροποίηση της αναπνοής και της κυκλοφορίας και, εφόσον είναι απαραίτητο, η διασωλήνωση του ασθενούς .
Συμπέρασμα
Η επιληψία είναι μια σύνθετη νευρολογική πάθηση με ποικιλία αιτιών — από γενετικές και δομικές μέχρι άγνωστες. Παρά τον σοβαρό χαρακτήρα της, μπορεί σε μεγάλο βαθμό να ελεγχθεί με φαρμακευτική αγωγή και άλλες θεραπευτικές παρεμβάσεις .
Ο θλιβερός θάνατος της Λένας Σαμαρά φαίνεται να συνδέεται με SUDEP, μια σπάνια αλλά ενδεχόμενα θανατηφόρο επιπλοκή της επιληψίας, ιδίως όταν οι κρίσεις δεν είναι πλήρως ελεγχόμενες. Ο καθορισμός του πραγματικού μηχανισμού του θανάτου της—καρδιακός, αναπνευστικός ή άλλος—απαιτεί ιατρική διερεύνηση και σαφή διαγνωστική διαδικασία.
